Home / Sağlık / Domuz gribinde ikinci raund
Dr Yunus Gökdoğan

Domuz gribinde ikinci raund

Kış mevsiminin gelmesi, yazılı ve görsel basında domuz gribi hastalığı ile sıklıkla karşılaşmaya başlamamıza neden oldu. Domuz gribi türünden ölümler çoğaldıkça da ilgi ve önemi daha çok artıyor. Bu nedenden ötürü domuz gribi hastalığı hakkında sizleri bilgilendirmeyi uygun gördüm. Umarım yararını görürsünüz.

Başta belirtmem gereken birşey var, sakın olaki basit soğuk algınlığı ile gribi karıştırmayalım. İkisi çok değişik viral enfeksiyonlardır, soğuk algınlığı daha hafif geçen bir rahatsızlıktır.

Mevsimsel gribe Influenza adı verilen bir virüs neden olur. Üç alt tipi vardır, bunlar Influenza A, B ve C olarak bilinir. En sık görülen A tipidir, çoğunlukla insanları ve kuşları etkiler. B tipi sadece insanları etkilerken, C tipi ise çoğunlukla insanları, köpekleri ve domuzları etkiler.

Virüsün yayılımı oldukça basittir; hapşırma ve öksürme ile havaya karışan virüs, solunum yolu ile insandan insana geçmektedir. Bu noktada peçete kullanma ve sık sık el yıkamanın önemi bir daha ortaya çıkıyor, öyleki NHS ‘Catch it, bin it, kill it’ olarak adlandırdığı kampanyası için milyonlarca sterlin harcamıştır.

Gribin belirtileri özetle baş ve boğaz ağrısı, burun akıntısı, hapşurma, öksürme, yüksek ateş, halsizlik ve mide rahatsızlığıdır.

Bu rahatsızlığın tedavisi ise hasta ve doktor arasında bir nevi tartışma yaratabilir. Bizim insanımızdaki genel görüş şudur; grip bir enfeksiyondur ve bu nedenle tedavisi ise mutlaka antibiyotik gerektirir. Önceden belirttiğim gibi, grip tamamen virüslerin neden olduğu bir viral enfeksiyondur ve bu nedenle antibiyotiklerin bir faydası görünmemektedir. Tedavinin temeli ise tamamen semp-tomatikdir. Yani bu demek oluyor ki ağrılar için ağrı kesici, yüksek ateş için ateş düşürücü, boğaz ve burun tıkanıklığı için şurup ve burun spreyi ile bol bol dinlenme bu hastalığın tedavisinde buyük rol oynar.

Bu virüse karşı korunmak için aşı mevcuttur. Aşıya GP’niz aracılığı ile ulaşabilirsiniz. Bazı grupların bu aşıyı kesinlikle yaptırmasını tavsiye ederim. Bahsettiğim gruplar 2 yaşın altında olan çocuklar, 65 yaş üzeri olanlar, hamile kadınlar, astım, şeker, kalp rahatsızlığı ve herhangi bir kronik hastalığı olanlardır. Bu kişilerin aşı için aynı zamanda öncelikleri vardır. Aşının her sene düzenli olarak yaptırılması gerektiğini de sakın unutmayalım.

Peki bu virüsün özelliği nedir; neden yok edilemiyor?

Sonuçta grip hastalığının dünyada, dolaylı veya dolaysız senede 250,000 ve 500,000 arasında kişinin ölümüne katkısı olduğu düşünülüyor. Bunun nedeni virüsün çok hızlı şekilde adapte olabilme kabiliyetidir. Hemen hemen her sene mutasyon geçirerek dış kabuğunun protein yapısını değiştirebiliyor, ne yazıkkı insanların bağışıklık sistemide aynı proteinleri kullanarak virüsü tanımlıyor. Protein her sene değişince, vücut da virüse karşı bağışıklık oluşturamıyor. Bu nedenle herkezin her sene grip olma ihtimali mümkündür.

Virüsün değişkenlik ve adapte olma kabiliyeti, aşı konusunda da sorun teşkil etmektedir. Virüs her sene değ-iştiği için, aşı da değişmek zorundadır. Yine unutmayalımki, grip aşısı geçtiğimiz kış mevsiminde en sık görülen üç virüs türüne göre yapılmaktadır. Bu demektirki, aşı olunsa bile yine grip olma ihtimaliniz %10 ve %25 arasındadır.

Geçen kış gördüğümüz domuz gribi salgını ise Influenza A H1N1 virüsü neden olmuş ve Birleşik Krallık ülkelerinde ise geçtiğimiz sene 28,456 domuz gribi vakasına rastlanmıştır ve bunlar arasında ölen kişi sayısı ise 474 dir.

Domuz gribinin yayılma yöntemi normal grip ile aynıdır. Lütfen ismine aldanmayalım çünkü domuz gribi domuz et ürünleri yenilerek kapılacak bir hastalık türü değildir.

Yüksek riskte bulunan hastalar için anti-viral ilaçlar fayda göstermektedir. Bu ilaçlar virüsü öldürmez, fakat onun üremesini durdurur. H1N1 (domuz gripi aşısı) bu seneki mevsimsel aşısının içine dahil edilmiştir, yani iki aşı yerine bu sene tek aşı kafidir. T abiki yine yukarıda saydığımız risk gurubundaki hastaların aşılarını yaptırmalarını tavsiye ederim.

Health Protection Agency’e (HPA) göre, bu kış 738 kişi domuz gribi nedeniyle yoğun bakımlara sevk edildi, bunların içinden domuz gribi teşhisi ile ölenlerin sayısı 39 oldu. Ölenlerin çoğunluğu kronik hastalıkları olanlardı ama bu gurubun içinde önceden sağlık sorunu olmayanlarda görüldü.

Peki şimdi ne olacak?

Size tabiki kesin bir cevap veremem, ama iki ihtimal var. Birincisi, geçen sene gibi herşey abartılacaktır, insanlar korkutulacaktır, anti-viral ilaçlar ve aşılar yine leblebi gibi dağıtıldıktan sonra, herşey sessiz sedasız ortadan kalkacaktır. İkincisi ise daha karamsar bir tablo, virüs mu-tasyona uğrayıp bir ‘süper virüs’ ortaya çıkacak ve bunun sonucunda ise milyonlarca insan etkilenip olası ölümler yaşanacaktır. Tabiki bu en kötü senaryodur ve bu ihtimalin olmamasını herkez gibi ben de dilerim.

Şimdi ne yapmalı?

Bu konuda daha detaylı bilgi almak isterseniz www.direct.gov.uk/en/Swineflu sitesine girebilirsiniz. Eğer hasta iseniz ve rahatsızlığınız hakkında biri ile görüşmek istiyorsanız ilk önce GP’niz veya NHS Direct’i 0845 4647 nolu numaradan aramanızı tavsiye ederim. Hemen koşa koşa Acil Servise gitmeyin, çünkü istediğimiz en son şey hastanedeki mevcut hastalarımıza birde domuz gribi virüsünün bulaşması.

Check Also

Sizi şişmanlatan gıdaları tespit edin

şimdi bizim toplumda Sağlıklı beslenme kursları veren Yemek Kulübü, York Test ile vücudun 113 yiyeceğe toleransını saptıyor. Başağrısından halsizliğe, sivilceden …