Home / Sektör / Emlak / EMLAKÇILIĞI LÜZÜMSUZ GÖRÜYORLAR

EMLAKÇILIĞI LÜZÜMSUZ GÖRÜYORLAR

Aslen Londralı olan Sultan Umut, 23 yaşında ve Top Resident Emlak Şirketi’nin Genel Müdürü. Yaklaşık 5 yıldır emlak piyasasında çalışan ve sektörün en genç müdürlerinden biri olan Umut, kiracıların emlakçılığı luzümsuz bir iş olarak gördüklerinden yakınıyor. Başarılı bir emlakçı olan Sultan Umut ile Wood Green’deki ofisinde emlak sektörün, sektörün sorunları ve ekonomik krizin emlakçıları nasıl ve hangi yönde alanlarda etkilediği konusunda söyleştik.

Londra’da her 4 dükkan birinin emlakçı olduğunu söyleyebilir miyiz?
Doğru olabilir. Gerçekten de ana-caddelerdeki mağazaların bir çoğunu emlak büroları işgal etmiş durumda.
Bu sektöre olan yoğun ilginin kaynağı nedir?
Bu biraz da arz ve talep meselesi. Bunun ötesinde herkesin barınmak veya sığınmak için bir çatıya gereksinimi vardır.
Emlakçı olmanın belli başlı kriterleri var mı?
Yok. Ayrıca bu iş için bir sertifikanızın olması da gerekmiyor. Fakat bu sertör içinde üyelere “Self Regulated” denilen bazı kurslar veriliyor. Bu kursların sağladığı bazı avantajlar var.
Ne gibi?
Kiralama, ev satımı ve bunun hukiki gerekliliklerini öğretiliyor bu kurslarda. Ayrıca, emlak büroları dernekleri var. Onlarda üyelerde belli kriterler arıyorlar.
Yani herkes emlakçılık yapabilir, doğru mu?
“Emlakçılığı lüzümsuz bir iş olarak görüyorlar”
Evet. Sıradan her hangi bir kişi emlak bürosu açabilir. İnsanlar emlakçılığı lüzümsuz bir iş olarak görüyor. Halbu ki biz de burda halka bir hizmet sunuyoruz. Kiralık ve satılık yeriniz varsa reklam va ya ilanla duyuracaksınız. Herkes birebir ev sahibiyle görüşmek istemiyor. Bir çok dolandırıcılık olayı da bu şekilde ortaya çıkıyor.Örneğin kiracı, kiraladığı evi kendi eviymiş gibi birilerine gösterip, kiraya verebiliyor. Ama arada emlak bürosu varsa bunu yapamıyor. Çünkü biz evin o kişiye ait olup olmadığını anlamak için bazı kontroller yapıyoruz.Emlak bürolarının bu işin içinde olması alım satımı daha güvenli kılıyor.
Müşteri potansiyeliniz hakkında bilgi verir misiniz? Hangi kesimden insanlar daha çok sizi tercih ediyor?
Müşteri potansiyelimiz bu bölgeyi oluşturan toplum. Bunun içerisinde her milliyetten insanlar var. İrlandalılar, Asyalılar, Türkler, Kürtler, Afrikalılar…Kira konusunda büyük çoğunluk Polonya, Bulgaristan, Çek ya da Litvanya’dan gelen Doğu Avrupalılar.
Türkiyeli müşterileriniz hakkında bilgi verir misiniz?
Türkiyeli müşteriler genelde yer kiralamak için geliyorlar bize. Ama bazen de satın almak isteyenlerde çıkıyor.
Satın alma konusunda en çok talep kimlerden geliyor?
Satın alma konusundaki en çok talep yine Türkçe konuşan toplumdan geliyor. Belki de Türkçe konuşan elemanlarımız olduğunu bildikleri için.
Türkçe bilen eleman bulundurmak ne tür avantajlar sağlıyor size?

Türkçe konuşan bir kişi, Türkçe konuşan bir emlekçı da kendini daha bir güvende hissediyor ve derdini rahatlıkla anlatabiliyor.

Peki emlak sektöründe karşılaştığınız ya da yerel hükümetlerin neden olduğu zorluklar var mı?
“Emlak sektöründe sık sık kanunlar değişiyor”
Bazen oluyor. Mesela işlemleri ve kanunlar sık sık değişiyor. Örneğin son bir yıldır Protection Schem” diye bir sistem çıktı. Ev sahibiyseniz, kiracının vediği parayı ya bir depozit yerine yatırmanız gerekiyor ya da o parayı sigorlamanız lazım. Böyle yeni işlemler getirdiler. Biraz kırtasiyeyi çoğalttılar bu işte. Bunlarda aşılmaz şeyler değil sonuçta.
DSS başvurularını nasıl değerlendiriyorsunuz?
Günün sonunda DSS kabul edip etmemek bizim sorunumuz değil. Evini kiraya verecek şahsın bunu düşünmesi lazım. Biz de onu zorluyoruz. Çünkü geçmişte DSS alan (kira yardımı) bazı kişilerin sorumsuzca davranması , bir çok ev sahibine korkutuyor. Bu kiracılar, kirayı devlet ödüyorsa ‘banane, ev sahibi gitsin koştursun alsın’ diyor. Halbu ki ev sahibinin gidip DSS için belediye ile uğraşması gerekmiyor. DSS, parayı kiracıya veriyor ve kiracının bu işi koşturması gerekiyor. DSS kiracılarının bu konuda eğitim sorunu var. Kiranın kendi borcu olduğunu kabullenmiyor kiracı. Kirayı devlet ile evsahibi arasındaki bir sorun olarak görüyor.
İngiltere, küresel krizden etkilenen ülkelerin başında yer alıyor. Bu krizle birlikte bir çok dev şirketlerin iflaz ettiğine şahit olduk. Emlak sektörü bu krizden ne kadar etkilendi, krizle birlikte kira ve ya ev fiyatları ne durumda ?
“Bir yıl önceki kiralardan daha düşük kiralar teklif ediliyor”
Emlak sektöründeki en büyük sorun, ev satışlarının durması. Şu an ev satışları durdu. Kimse de evini satmıyor. Çünkü evin bir yıl önceki değerinin çok altında satılacaktır.Bu nedenle ev satımları durdu. Daha çok kiralama hareketli. Örneğin 1000 sterlinlik bir evde oturan bir kiracı, aynı evi 800-850 sterline kiralayabiliyor.Fakat kiracılar, kira yardımı almak için sosyal yardım kuruluşu DSS’e başvuruyor. Ev sahipleri de DSS’i pek tercih etmiyor.
Krizle birlikte yardım alanların sayısında hızlı artış oldu. Bu da ev sahiplerinin taleplerinin biraz zorlaştırdı. Ev sahipleri genelde çalışan, işi gücü olan kiracılar istiyor.
Ev almak için uygun bir zaman mı?
“Londra çok özel bir piyasa ve daha emniyetli”
Bu spekülatif bir soru. Örneğin bugün ev almak için uygun diyorsunuz fakat 3 ay sonra ne olacağını bilmek kesinlikle mümkün değil. Londra çok özel bir piyasa. Dünyanın her tarafında olaylar oluyor ama insanlar yine de parasını getirip Londra’da emlağa yatırıyor. Bu nedenle, Londra’daki emlak fiyatları bir çok ükeye göre daha emniyetli. Emniyetli bir yatırım oluyor.
Şu anda bir ev alıp kiraya verseniz, çok karlı sayılmazsınız. Çünkü ev fiyatları o kadar yüksek ki ticaret olarak yapmaya kalkarsanız kurtarmaz. Fakat biliyorsunuz ki ev fiyatını koruyacak. Bugün 100 bin sterline alacağınız bir evi, 2 sene sonra 80 bine değil de yine en azından 100 bin sterline satabileceksiz. Öyle bir güven veriyor size.
Son iki yıldır en azından ev fiyatlarında biraz düşüş oldu.
Britanya’ya her yıl on binlerce göçmen yerleşiyor. Bazı sektörler göçmenleri ucuz işçiler olduğundan şikayetçi olsa da, emlakçılar için bu durumun farklı olduğunu söyleyebilir miyiz?
Haklısınız. Göçmenlerin talepleri ve ev standartları biraz daha düşük oluyor. Özellikle Doğu Avrupa’dan gelenler sadece çalışmak için buraya geldikleri için yardım almıyorlar. Bu da bizim işimizi daha kolaylaştırıyor…
Alpaslan Düven

Check Also

Londra’da kiralar yükselişte…

Knight Frank emlak şirketinin Londra Emlak İndex’inin geçtiğimiz 18 ayı baz alarak yapmış olduğu araştırma …