Y?llar y?l?d?r bir çeki?medir gider aram?zda. Bazen bir yemek ad? olur sorunumuz, bazen de bir ezgi. Her ne kadar ‘onlar bizim ezeli dü?man?m?z!’ diye dü?ünenlerimiz ç?ksa da onlar bizim kom?umuz. Son dönemde ya?ad?klar? ekomomik krizle dünya bas?n?na oturan Yunanistan’dan bahsediyorum.

Her gün yüzlerce farkl? insanla kar??la??yorlar; yüzlerce problemle mücadele etmeye çal???yorlar.

Kimi zaman 11 saat, kimi zaman gece yar?lar?na kadar çal???yorlar....

Çünkü onlar Londra’n?n uyumayan adamlar? çünkü onlar TfL’in emektar?...

Seyit Yerli i?te bu adamlardan biri. 476 numaral? otobüs’ün de?i?meyen ?oförlerinden. Yakla??k 10 y?l önce Türkiye’de ya?ad??? sorunlu günleri arkas?nda b?rakarak gelmi?. As?l mesle?i ise terzilik. ?ngiltere’ye ilk geldi?i y?llarda kendi mesle?ini icra etmeye çal??m?? ancak konfeksiyonun dibe vurmas?yla, ?ans?n? otobüs ?oförlü?ünde denemeye karar k?lm??.

??te belki otobüse bindi?inizde kar??la?t???n?z ancak kim oldu?unu bilmeden Oyster’?n?z? dokundurup yan?ndan geçti?iniz Seyit Yerli’nin a?z?ndan o günler.

‘Ben ne yapay?m diye dü?ünürken, neden olmas?n dedim ve otobüs ?oförlü?ü yapmaya karar verdim. O dönem ihtiyaçta vard?. Bir dönem First Class’?n kurslar?na gittim. O gün bugündür de bu i?i yap?yorum.’

‘Ba?larken epey zorluk çektim. Ancak ak?ll?l?k yap?p o dönem ki ad? T&G olan sendikaya üye oldum. Bizim insanlar?m?z ya da daha do?rusu genel anlamda insanlar sendikadan korkar. Tam tersi ben büyük faydalar?n? gördüm. ?u çok aç?k ki siz bu ülkede her zaman bir yabanc?s?n?z. Bazen hata yapabiliyorsun ve müdürün ça??r?p sana ‘bu ne demek oluyor’ diye seni a?a??layabiliyor. Ben bizzat ya?ad?m. Otobüste tart??ma ya?ad???m?z bir kad?n hakk?mda ?ikayetçi olmu?tu ki bayan otobüse bisikletle binip insanlar?n geçece?i yolu kapatm??t?. Bende kendisine bu ?ekilde yolculuk yapamayaca??n? söylemi?tim. Müdürüm beni ça??rd???nda sendika üyesi ile gitti?imde beni ba?kan gibi kar??lad?lar ve o ?ekilde muamele yapt?lar. Bu basit bir örnek tabi ki. Ama genel anlamda sendikan?n kendi i? hayat?mda büyük faydalar?n? gördüm.’

Ya otobüs ?oförlü?ünün zorluklar?....

‘Çal??ma saatlerimiz çok uzun, bazen 8 saat bazen 11 saat kadar çal???yoruz. Bunu bir kenara b?rakal?m. ?nsanlarla u?ra?mak zor, yoksa otobüs sürmenin bir zorlu?u yok. Her meslek sahibi gibi bende ?ikayet edecek olursam, her?eye zam geliyor ancak maa?lara zam gelmiyor. Gerçekten ciddi zorluklar? var. Çe?it çe?it insan biniyor. Ödeme yapmayan, kavga ç?karan, esrar çekip otobüse binen ... daha neler neler.’

CCTV’ler suçu önlemek ad?na cayd?r?c? m??

‘Evet eskiden böyle bir uygulama yoktu. Ben bu uygulaman?n güvenlik konusunda pozitif anlamda etkilerinin oldu?u görü?ündeyim.’

Malum konu kesintiler ve yap?lan zamlar... Hükümetin bütçedeki aç?klar? kapatmak için uygulamaya koydu?u birçok alandaki kesintiler ula??ma nas?l yans?yor?

‘Ken Livingstone’?n Belediye Ba?kanl??? yapt??? dönemlerde Venezuela ile anla?ma yapm??t? ve dünyan?n en ucuz benzinini kullan?yorduk. Ancak bugün geldi?imiz noktada amaç sadece kar yapmak. Boris Johnson bu anla?may? gelir gelmez iptal etti. Özelle?tirmelerden sonra ihaleye giren ?irketlerden hangisi daha ucuz teklifi yaparsa, ihaleyi onlar al?yor. Ancak yolcu ücretlerini belediyeler belirliyor. Son dönemlerde ula??ma %20 zam yap?ld?. Amaç kar yapmak. Eskiden böyle zamlar yap?lm?yordu. ?imdi ki hükümetin politikas? kar yapmaya yönelik oldu?u için sistem art?k bu ?ekilde ilerliyor. Kesintilere gelince ula??m da bundan üzerine dü?eni ald?. Bizde Nomina denilen bir sistem var yani ?oförlerin aile bireylerinden biri ücretsiz ve limitsiz Oyster kullanma hakk?na sahip. Ancak hükümet bu uygulaman?n kendilerine  £30 milyon civar?nda yükü oldu?unu belirterek bu hakk?m?z? almaya çal???yor. Esas?nda verilen bütün indirimleri de kesmeyi dü?ünüyorlar ancak tepkiden korktuklar? için yava? yava? bu kesintileri yapacaklar. ?u a?amada bizi kötü ve zor günler bekliyor diyebilirim.’

Ya kad?n ?oförler...

‘Türkiyeliler bu i?i 2000’li y?llarda yapmaya ba?lad?. Daha öncesinde K?br?sl? vatanda? ço?unluktayd?. Türkiyeli kad?nlarda var bu i?i yapan ancak bir erke?e göre daha büyük zorluklar? var. Aile ya?am? olan bir kad?n gece vardiyas?nda çal??t???nda sorun olabiliyor. Bunun d???nda sark?nt?l?klar ya?an?yor. Temelde ayn? sorunlar tabi. Özellikle son dönemde kad?n ?oförlerde art?? oldu. Nedeni ise i?sizlik. ?nsanlar i?siz, belki normal zamanda yapmayaca?? biri i?i, i? bulamad??? için yapmak zorunda kal?yor.’

‘Ancak ?unu söylebilirim ki e?er kendi ?irketiniz ya da i?iniz yoksa otobüs ?oförlü?ü yap?labilecek en güzel meslek. 5 y?ll?k bir ?oför haftada ortalama £400 al?yor. Bu zamanda iyi para.’

Dünyaya ilk gözlerimizi açt???m?zda annemizin ninnisiyle ilk müzik deneyimimizi ya?ar?z. Hepimizin kendi duygular?n? anlatma tarz? farkl?d?r. ??te bu farkl?l?k bizim müzik tarz?m?z? da belirleyen önemli bir nokta olarak kar??m?za ç?k?yor.

Bugünlerde etraf?n?zdaki kilolulu insanlar?n say?ca ne kadar artt???n? hiç fark ettiniz mi?